Chcesz dowiedzieć się kim jest obrońca w procesie karnym? Toczy się przeciwko Tobie postępowanie karne i nie wiesz co wynika z przysługującego Ci prawa do obrony? Nie jesteś pewien czy możesz ubiegać się o obrońcę z urzędu? Ten artykuł odpowie na te oraz inne intrygujące Cię pytania z tym związane.

Prawo do obrony

Jedną z naczelnych zasad postępowania karnego jest prawo do obrony (art. 6 kodeksu postępowania karnego). Obejmuje ono zarówno korzystanie z usług obrońcy z wyboru, jak i obrońcy przyznanego z urzędu. Co ważne, prawo to przysługuje także podejrzanym, a więc przed wniesieniem aktu oskarżenia, czyli w trakcie postępowania przygotowawczego.

Obrońca – kim jest?

Zgodnie z art. 82 kodeksu postępowania karnego, obrońcą może być jedynie osoba do tego uprawniona, na mocy przepisów o ustroju adwokatury lub też ustawy o radcach prawny. Oznacza to, iż oskarżony może zdecydować się na skorzystanie z usług zarówno adwokata jak i radcy prawnego. Co do zasady swojego obrońcę ustanawia oskarżony. W sytuacji, gdy jest on pozbawiony wolności, może dokonać tego inna osoba, z zastrzeżeniem niezwłocznego poinformowania oskarżonego.

Podstawowym zadaniem adwokata lub radcy prawnego w procesie karnym jest działanie w interesie osoby oskarżonej, a więc dążenie do uniewinnienia swojego klienta, a jeżeli to niemożliwe, to do maksymalnego obniżenia grożącej mu kary. Dlatego też, dokonując wyboru warto zadbać by był to Adwokat Rybnik lub radca prawny z wiedzą i doświadczeniem zawodowym w tego typu sprawach. Należy zaznaczyć, że oskarżony może mieć maksymalnie trzech obrońców. Co do zasady ustanowienie obrońcy jest prawem, a nie nie obowiązkiem. Istnieją jednak sytuacje, w których polskie prawo wymaga ustanowienia jego ustanowienia. Następuje to wówczas, gdy oskarżonym jest osoba:

  • niepełnoletnia (która nie ukończyła 18 r.ż.);
  • głucha, niema lub niewidoma;
  • zasadnie uznawana za niepoczytalną.

Ponadto obowiązkowe jest jego wyznaczenie, gdy sąd uzna to za konieczne, ze względu na inne okoliczności, które utrudniają obronę, a także wtedy, kiedy toczy się postępowanie o popełnienie zbrodni przed sądem okręgowym.

Obrońca z urzędu – czyli kto?

Skorzystanie z obrońcy z urzędu  możliwe jest jedynie w szczególnych przypadkach, wymienionych w ustawie.  Art. 78 kodeksu postępowania karnego,  stanowi, iż ustanowienia obrońcy z urzędu może żądać osoba nieposiadająca obrońcy z wyboru i niebędąca w stanie pokryć kosztów obrońcy z wyboru, bez uszczerbku dla utrzymania siebie oraz rodziny. Co ważne, oskarżony musi ten fakt udowodnić. Po spełnieniu powyższych warunków sąd zwraca się o wyznaczenie obrońcy z urzędu do Okręgowej Izby Adwokatów lub Okręgowej Izby Radców Prawnych.

Podsumowując, poza wymienionymi w ustawie kilkoma przypadkami decyzja o skorzystaniu z usług obrońcy w procesie karnym jest prawem oskarżonego, a nie jego obowiązkiem. Warto mieć jednak na uwadze fakt, iż obrońca działa na korzyść swojego klienta, dążąc do zminimalizowania dolegliwości związanych z toczącym się postępowaniem. Ponadto jego doświadczenie jest pomocne nie tylko w kwestiach formalnych, ale również może być ogromnym wsparciem psychicznym podczas całego procesu.